Boeken die ik dit jaar gelezen heb en goed zijn, maar waarover ik niet lang van stof ben. Op chronologische leesvolgorde door het jaar heen.

De Reichenbachs is een eigentijds verhaal met vlotte schrijfstijl, er staan namen en gebeurtenissen in die in 2024-2025 belangrijk waren. De familie is dan wel Haags/heeft Randstadgedragingen uit de upper class, maar juist omdat Berend Sommer enkele scènes misschien wat grotesker heeft aangezet (zoals de zeevruchtgerechten waaraan het boek het omslag ontleent) voel je je als lezer een plezierige buitenstaander. Niet alsof het vreemd is dat je de politieke werkomgevingen van ouders Jaap en Willemijn niet kent, ze daardoor veel werken en Serge en Juliette deels opgroeien met een au pair. Altijd geld genoeg, ook al meent Jaap hen met werelds besef te hebben opgevoed. Moest er een beetje om lachen toen ik in zijn hoofdstuk zat.
Om Serge moest ik ook lachen, deze ietwat slapjanus. Als ultieme hobby heeft hij i.p.v. thuis in hotels naar de wc gaan, dat kan alleen in een grote stad natuurlijk. Hij maakt nog het meest mee via bijpersonage Frank.
Juliette heeft de meeste flair en doortastendheid van het gezin (nu Willemijn na het ministerschap met een soort jarenlange burn-out in een kliniek zit). Oorlogsverslaggever voor tv, regelmatig naar Oekraïne, iets wat ze met veel geluk en gemak en weinig voorbereiding lijkt te doen.
Naast een roman over een uiteengevallen gezin is het ook een toneel voor de nationale politiek. Sommer lijkt er zelf kritisch op: een omgeving waar verantwoordelijkheid wordt doorgeschoven zodat andermans kop rolt als er miljoenen niet goed besteed worden.
Er is veel te beleven in en met De Reichenbachs. Daarom: ik heb me vermaakt, het las goed en er valt over door te praten. Tip als je een leesclubboek zoekt!

Ieder jaar wordt de Van der Leeuw-lezing in de Martinikerk georganiseerd met een buitenlandse spreker als hoofdgast, die met een Nederlandstalige coreferent wordt aangevuld. In 2024 verzorgden David Mitchell en Ionica Smeets de inhoud. Omdat ze gezamenlijk de kracht van verhalen lieten voelen, besloot Uitgeverij kleine Uil de lezingen te drukken. Aangevuld met de achtergrond van deze lezing en een interview met David Mitchell in de Volkskrant, ligt er met Leven in de Tower of Story een kleinood voor de verhalenverzamelaar.
Zeker als je Mitchells oeuvre kent, wil je dit lezen. Het vertelplezier spat van de woorden af, en passant vertelt hij het verhaal van de Grote Boze Wolf op een andere manier en lanceert hij het begrip ‘iwath’.
Smeets vertelt over de lessen die zij van hem leert voor de Wetenschapstoren. Want verhalen kunnen wel zonder feiten, feiten echter niet zonder verhalen. Toehoorders zouden van wetenschappelijke studies misschien meer onthouden als experts minder binnen de gestelde wetenschappelijke schrijfkaders moeten schrijven. Ook daar meer iwaths graag.
*iwath = I was there, details waardoor een verhaal echter overkomt

Zoals Bart Van Loo in het voorwoord schrijft is de naam van het personage Arsène Lupin bekender dan die van zijn maker: Maurice Leblanc. Sommige mensen zullen hem direct herkennen van een televisieserie die voor een streamingdienst is gemaakt; ik heb het eerste boek gelezen.
Arsène Lupin, Gentleman Inbreker blijkt een fijn boek voor tijdens treinritten of voor een leesmoment in bed. Het bestaat uit korte verhalen die met elkaar samenhang hebben maar ook los van elkaar te lezen zijn. Zo word je kortstondig ondergedompeld in de Franse wereld van het fin de siècle. Lupin is een inbreker van de Robin Hood-categorie. Steelt van de rijken, heeft kennis van de vechtsporten maar uitsluitend ter verdediging, ontmaskert notabelen als fraudeurs. Er is een continu kat-en-muisspel met rechercheur Ganimard, waaruit wederzijds respect spreekt. Als de politie en het land niet zonder Lupin kunnen, dan de lezer ook niet. Op naar de vervolgdelen!
Vertaling Lidewij van den Berg.

Gekocht op de Utrechtse Boekenmarkt bij de kraam van boekhandel Godert Walter die ook veel Duitstalig werk aanbiedt waar het werk van Volker Kutscher me aangeraden werd. Geen gek advies, aangezien ik zijn boeken in de Berlijnse boekhandel goed in het zicht liggend weer tegenkwam. Kutscher heeft een Krimiserie geschreven over politiecommissaris Gereon Rath, en de verhalen Mitte en Moabit spelen zich in dezelfde plaats en tijd af, doch met andere hoofdpersonen.
Fritze Thormann voelt in 1936 de hete adem van de Gestapo in zijn nek, omdat hij weeskind is en zich negatief uitlaat over de Führer. Onder een valse naam huurt hij een kamer in Mitte en betrekt een werkplek bij een kolenhandel. Zijn belevenissen beschrijft hij uitgebreid in brieven naar pleegmoeder Charly en vriendin Hannelore die in Breslau (Wroclaw) woont. Daaruit spreekt zijn naïviteit , hij is minder veilig dan gedacht.
De uitgave is mooi uitgevoerd in oranje-geel-paars met illustraties van in Duitsland bekende Kat Menschik.

Bij deze familieroman, waar Pierre Lemaitre op eigen wijze af en toe de draak mee steekt, ga je gewoon lekker zitten en doorlezen. Het is een tweede deel in een trilogie maar ik heb het eerste deel niet gemist, De grote wereld komt sowieso nog wel.
Deze trilogie speelt zich na WOII af. De leden van de familie Pelletier, die haar wortels in Beiroet en Parijs heeft, hebben het zo nu en dan met elkaar te stellen. Gekonkel, geldbedragen die stiekem van rekeningen gehaald worden om een zus te helpen (zonder dat de broers dat weten), een winkel volgens nieuw concept dat te stellen heeft met staaksters, een corrupte bedrijfsleider, een hele moeilijke echtgenote… het was Lemaitre ten voeten uit.
Plezierig vakantieboek.
Vertaling Andreas Dijkzeul.

Een goed geschreven verhaal over een bijzondere geheim agente tijdens de Tweede Wereldoorlog. Ik las het achter elkaar door, want er zat op de juiste manier geschiedenis, spanning, menselijkheid in. Erika Robuck heeft het waargebeurde verhaal van de geallieerde spionne Virginia Hall gefictionaliseerd en legt achterin ook uit welke personages ze samengevoegd heeft tot één bijvoorbeeld.
Op een kaart kon je de route van Virginia (codenaam Artemis/Diane) volgen van bezet Frankrijk naar Vichy-Frankrijk, wat in 1944 door alle wetten en collaboratie geen verschil meer maakte.
Wat een moed heeft het vereist van de gedropte geheim agenten, verzetsmensen en maquisards om droppings te organiseren, mensen te laten onderduiken en een deel van hun land te vernietigen zodat de vijand werd opgehouden. Een telegrafist zoals Artemis in het veld had een gemiddelde levensverwachting van 6 weken…
Mooi boek dus, aanbeveling.
Vertaling Kitty Pouwels.

Contrapposto was voor mij een zomerboek om achter elkaar in door te lezen. Cricket en Olympia kwamen als echtere personen over dan wel eens in andere boeken over decennialange relaties gebeurt (vaker geschreven door jongere auteurs).
Wat vond ik Olympia af en toe irritant aanwezig en Cricket soms passief overkomen, terwijl ze op andere momenten in balans bij/met elkaar zijn. Door de tijdsprongen tussen de verhaaldelen en het uitvinden wat er in de tussentijd is gebeurd heb je daadwerkelijk het gevoel iemand weer “tegen te komen” en met hem bij te praten.
Ook goed waren de gesprekken over kunst(vormen) en hoe een mens met kunst bezig kan zijn.
Vertaling Gerda Baardman, Jan de Nijs, Betty Klaasse, Bernard Wesseling.

Een mooie roman dat zich afspeelt aan het Eerste Wereldoorlogfront in de Karnische Alpen (Oost-Tirol, Friuli). Ilaria Tuti woont zelf in de regio en hoorde verhalen overgeleverd worden over de Draagsters: de vrouwen die vanuit het dal benodigde voorraden naar de soldaten in de bergen brachten. De loopgraven lagen boven de boomgrens; de Oostenrijkers en Italianen konden elkaar van een afstandje in de ogen kijken.
Dat de vrouwen als gelijken van de Alpenjagers werden gezien en dat hun verhaal is opgetekend in dit boek is niet meer dan terecht. In sommige stukken waren de metaforen iets te talrijk aanwezig en leidde het af van de eigenlijke historie, in andere hoofdstukken werd wel soepel verteld.
Het dorp Timau staat nu op mijn ‘ooit-te-bezoekenlijst’.
Vertaling Hilda Schraa.
