door De jongerencampagne Goed Verhaal gaat weer van start in september en een onderdeel daarvan is de uitreiking van de Beste Boek voor Jongeren. Deze vindt dit jaar plaats op zondag 20 september tijdens Boekfest (ILFU). Het 3PAK, boekenweekgeschenk, is geschreven door auteurs Simone Atangana Bekono, Harmen van Liemt en Maren Stoffels.
De genomineerden dit jaar in de twee categorieën zijn:
Oorspronkelijk Nederlandstalig
Het meisje dat er niet mocht zijn – Wilma Geldof (Luitingh-Sijthoff)
Kuren – Thijs Hoekstra ( DasMag)
Alter – Marloes Morshuis (Lemniscaat)
Zusje – Janneke Schotveld en Rifka Mels (Querido)
Watermeloenman – Henk van Straten (Nijgh & Van Ditmar)
Vertaald
Zegeningen – Chukwuebuka Ibeh, vertaling Adiëlle Westercappel (blauw gras)
Fateless – Julie Kagawa, vertaling Selma Soester (HarperCollins)
Je had er waarschijnlijk bij moeten zijn – Thomas Korsgaard, vertaling Lammie Post-Oostenbrink (Ambo|Anthos)
Badjens – Delphine Minou, vertaling Ursula Teijink (Atlas Contact)
Windkracht 17 – Caroline Wahl, vertaling Ymke van der Staay (Cossee)
Wat fijn dat de shortlist in mei al bekend is gemaakt! Enerzijds omdat het mijn project makkelijker maakt met meer tijd om te lezen en sneller reserveren van biebboeken uit (veel) verschillende vestigingen. Anderzijds, los van eigen enthousiasme, kan ik me voorstellen dat het vervroegen van de bekendmaking fijn is voor docenten en leesbevorderaars (en allen die rondom nominaties iets doen). En meer tijd om boeken voor jongeren te promoten!
In alle eerlijkheid was ik niet direct heel enthousiast, niet alles voelde alsof het aantrekkelijk was voor jongeren. Don’t judge a book by it’s cover of voordat je er meer over hebt gelezen of gezien.., maar dan per ongeluk toch wel.
Ik werd allereerst wél blij van Alter; die lag zelfs al even klaar op mijn stapel. Dringend klaargelegd door Mireille en lag al klaar voor deze zomer. Daarnaast ben ik blij te zien dat Zusje en Het meisje dat er niet mocht zijn er op staan. Zelf mis ik heel erg een beetje angstig dat is alles van Alexander Kielland Krag op de lijst. Neem hem dan maar als 11e tip van mij aan.
Je had er waarschijnlijk bij moeten zijn, Windkracht 17, Fateless en Watermeloenman ken ik qua titel en/of gezien. Van Zegeningen, Badjens en Kuren had ik zelfs nog nooit gehoord of voorbij zien komen in bieb, boekhandel of social media (of toch te weinig gekeken). Ik weet niet goed in hoeverre dit boeken voor jongeren zijn, in hoeverre (de steeds terugkerende vraag) deze shortlist/boeken voor de gemiddelde jongeren leesbaar zijn?
In Fateless heb ik minder zin, omdat de boeken van Julie Kagawa nog nooit aantrekkelijk genoeg voor mij waren om te lezen. Puur smaak en verder nooit voldoende in verdiept, in mijn hoofd behoort het tot de categorie moeilijke(re) fantasy. Ik ga het ervaren, wie weet valt het mee, net zoals eerder Het onzichtbare leven van Addie LaRue van V.E. Schwab ook heel erg meeviel (misschien omdat dat toch meer roman dan high fantasy was).
Zowel Zusje, Alter als Windkracht 17 werden eerder al besproken op Lezersgoud.
Een rondje verdieping
Mijn eerste reactie voelt wel als ‘beoordeel een shortlist na eerste blik’ en dat verdienen uiteraard ook deze boeken niet. Het vaststellen van de shortlist lijkt me zeker geen makkelijke taak en uiteraard moet de jury het doen met de boeken die ingezonden worden door uitgeverijen of zelf een boek nomineren als dat voldoet aan de criteria. Ingezonden boeken zullen er zeker genoeg zijn. En wat is nu echt hét jongerenboek?
Betekent een jongerenprijs ook dat er automatisch voornamelijk of alleen maar YA-boeken op moeten staan, omdat deze boeken voor de beoogde doelgroep geschreven wordt? Wat is het doel van de prijs voor jongeren? Willen we jongeren met deze prijs meer aan het lezen krijgen en/of ook een opstap bieden naar meer volwassen en/of literaire boeken over deze doelgroep? Net zoals ieder jaar bij dit eigen project: hoe ‘beoordeel’ je nu een nominatie? Kijk je vanuit jongeren en staat dat geheel los van mijn eigen leesbeleving? Wat als dat in elkaar overloopt? Sta ik nog wel dichtbij genoeg de doelgroep 15-18-jarigen?
Het valt op dat veel titels van deze lijst maar in weinig bibliotheekvestigingen aanwezig zijn. Regelmatig zelfs maar 1 exemplaar in de hele regio (16 vestigingen voor mij). In hoeverre worden boeken dan aangereikt aan jongeren als ze er nauwelijks tot niet (zichtbaar) zijn?
In het algemeen reglement staat als één van de criteria;
Als criterium voor de te bekronen titels gaat Stichting CPNB uit van de kwaliteit van de tekst en wordt er gelet op of het boek aansluit bij de belevingswereld van jongeren en of het gaat over onderwerpen die jongeren bezighouden. Nadrukkelijk dient vermeld te worden dat bij vertalingen de kwaliteit van het Nederlands medebepalend is en in de beoordeling dient te worden betrokken. Uitsluitend niet eerder gepubliceerd werk komt in aanmerking. Aanvullend wordt erop gelet of een boek op zichzelf is te lezen wanneer er sprake is van een deel uit een serie.
Goede criteria om in het achterhoofd te houden tijdens en na het lezen van de nominaties. Wie weet brengt het andere inzichten.
Uiteindelijk ben ik vooral een enthousiaste lezer en geen jurylid (lijkt me best leuk, maar ook erg moeilijk).
Na een rondje verdieping zie ik dat ook deze shortlist een uiteenlopende lijst is met toch voor ieder wat wils qua onderwerpen en genres. Bijvoorbeeld: geaardheid, culturen, Tweede Wereldoorlog, gelijkheid, rechtvaardigheid, queer, mensenrechten, feminisme, artificiële intelligentie/AI, ziek zijn/kanker, onderdrukking, vrijheid, zijn wie je bent. Qua landen zie ik onder andere Nigeria, Duitsland, Iran, Nederland en een paar fictieve landen die ongetwijfeld realistische stukken zullen bevatten.
Inmiddels ben ik nieuwsgierig naar alle boeken. Met het online komen van dit stuk zijn namelijk alle boeken binnen; zie de foto 🙂 Het lezen is begonnen!
Als laatste ben ik erg benieuwd naar hoe de tweede editie van Goed Verhaal uitpakt na de eerste editie van de vernieuwde campagne vorig jaar.
‘Goed Verhaal is een doorlopende inspiratiecampagne voor middelbare scholieren en vindt plaats op school en in de Bibliotheek.’ – Stichting CPNB. Hopelijk is het in de boekhandel ook nog een beetje een feestje!
Eerste voorspelling voorafgaand aan het lezen
Net als eerdere jaren, vooral voor de leuk, een eerste voorspelling. Op basis van intuïtie, achterflapteksten en/of wensdenken:
Oorspronkelijk Nederlands: Alter – Marloes Morshuis
Vertaald: Badjens – Delphine Minou, vertaling Ursula Teijinkv
Bij Oorspronkelijk Nederlands is Het meisje dat er niet mocht zijn ook een heel goede kanshebber als je het mij vraagt.
