Woutertje Pieterse Prijs 2026 – nominaties en winnaar

In de Taalstaat op NPO radio 1 werd op zes zaterdagen – 28 februari t/m 4 april – telkens één nominatie voor de Woutertje Pieterse Prijs bekendgemaakt. Deze prijs wordt toegekend aan het beste oorspronkelijk Nederlandstalige kinder- of jeugdboek dat is verschenen tussen 1 januari en 31 december van het voorgaande jaar waarbij het totaalplaatje van verhaal tot vormgeving en vooral de eigenzinnigheid van belang is.
Voor meer en complete informatie: lees graag verder op de website www.woutertjepieterseprijs.nl – óók voor lestips bij alle titels, eerdere winnaars en vooral voor context over het personage Woutertje Pieterse.

Aan welk boek deze prachtige prijs wordt toegekend wordt in de speciale Kindertaalstaat zaterdag 11 april 2026 bekendgemaakt. Een live Taalstaat op locatie in het Kinderboekenmuseum in Den Haag en wordt nu na het radio-afscheid van Frits Spits eind december voor de eerste keer gepresenteerd door Ronald Giphart met twee leuke jonge co-presentatoren – zie de website van de Woutertje Pieterse Prijs voor meer informatie.

Wie wij als favoriet zien of verwachten wie de prijs in ontvangst mag/mogen nemen? Het zijn allemaal bijzondere boeken die we met aandacht gaan lezen en bekijken.*) Sommige titels hadden we op gehoopt of andere hadden we verwacht, maar wij zijn geen jury die een enorme stapel ter beoordeling krijgt en een afgewogen keuze zal hebben gemaakt waarbij altijd favorieten moeten afvallen. Daarbij: niet alles kan een topstuk zijn, er zijn criteria en een keuze durven en kunnen maken hoort bij de niet eenvoudige, maar wel leuke, taak van jurering.

*) Ook dit jaar zaten we iedere zaterdag om 11.00 u klaar. De radio werd aangezet of er werd geschakeld naar NPO radio 1, even horen welke nominatie zou worden genoemd waarna of uit de kast of uit de bibliotheek een boek werd gehaald.

We hebben geprobeerd onze gedachten onder woorden te brengen wat de kanshebber voor dé Woutertje Pieterse 2026 zou kunnen zijn. Geprobeerd, want we komen er niet uit **). Ze zijn te verschillend in opmaak, benadering, leeftijd van de doelgroep en inhoud. Hieronder heeft Irene onze gedachten over twee van de zes samengevat, over de andere vier is op de website of overige media gepost. Niet alles ligt ons/vinden we goed en de meningen verschillen, per persoon zelfs geen unanieme favoriet. Alle zes de nominaties zijn wel door meer dan één van ons gelezen. Het vermoeden is Krekel of Albatros **). Wij zijn heel benieuwd wie tot winnaar wordt uitgeroepen!

Tijdens een erg leuke uitzending van de Kindertaalstaat werd een mooie winnaar bekendgemaakt.
Lees ook graag het juryrapport op de website van de Woutertje Pieterse Prijs.

w – o – u – t – e – r – t – j – e – – p – i – e – t – e – r – s – e – – p – r – i – j – s – – 2 – 0 – 2 – 6

Atman! – Bart Moeyaert & Mark Janssen uitgegeven door Querido
w – o – u – t – e – r – t – j – e – – p – i – e – t – e – r – s – e – – p – r – i – j – s – – 2 – 0 – 2 – 6

Konijntjes op het kerkhof
Irene: Eerlijk gezegd had ik van deze titel nog niet eerder gehoord. De bieb had de titel gelukkig in huis om het te lezen en bekijken. De kleuren op het omslag spreken aan en ogen vrolijk. Konijnen komen vaak lieflijk over, het woord kerkhof klinkt minder gezellig en is het tegengestelde.

Om maar met de deur in huis te vallen; ik weet niet goed wat ik van deze titel en nominatie vind. De taal is niet per se moeilijk of zwaar, de illustraties an sich goed. Het voelt alsof de vrolijkere kleuren de onderwerpen luchtiger moeten maken, maar niet (voldoende) aansluiten en passen bij elkaar. Misschien dat een andere indeling van gedichten ook al verschil kan maken. De uitwerking voelt voor mij minder of niet respectvol, bijvoorbeeld het gedicht over Tante Triny.

Konijntjes op het kerkhof bevat meerdere onderwerpen die variëren in zwaarte. De gedichten, versjes en rijmpjes gaan o.a. over de dood, dementie, verliefdheid, tijd en emoties. Iedere lezer zal ongetwijfeld iets anders uit de gedichten halen. Bij sommige zal je meer kunnen omdenken of iets kunnen relativeren. Zo komt naar voren dat je een dode opa niet meer hoeft te zoeken, want hij kan in 1 nacht in 5 dromen zijn (aldus het hoofdpersonage en zijn neefjes/nichtjes).

De gedichten waar ik met een minder gefronst gezicht heb gelezen en dacht ‘hé interessant’ waren de iets luchtigere/alledaagse onderwerpen. Deze sluiten denk ik beter aan bij een boek voor de doelgroep 8+. Deze gedichten/verzen zetten aan tot nadenken over tijd: toekomst, verleden, heden en seizoenen of over dat wat je binnenin voelt niet altijd aan de buitenkant te zien is. Of:
een jas voor zomer en 1 voor winter. En 1 voor tussendoor (of voor erna of voor ervoor)

Onderwerpen zoals dood en/of dementie hoef je zeker niet bij kinderen weg te houden, maar of het aanslaat in deze vorm durf ik niet te zeggen. In het juryrapport staat dat auteur en illustrator letterlijk en figuurlijk buiten de lijntjes durven te kleuren. Dat is wel waar, maar ik weet niet hoe kinderen hiernaar kijken. Het wordt aangeboden als ‘vrolijke verzamelbundel’, zelf werd ik er niet vrolijk van. Laat ik het houden op dat het niet helemaal mijn smaak is.

Alle dingen die mijn opa stiekem is
Irene: De illustraties en de tekenstijl van Hedy Tjin zullen meerdere lezers vast kennen van o.a. Manie Schaafijs en Lennox en de Gouden sikkel. Kenmerkend vind ik, ook in Alle dingen die mijn opa stiekem is, de sprekende emoties op de gezichten en de kleuren die de sfeer van een situatie/verhaal weergeven.
Door de ogen van een kleinzoon lees je over het leven van zijn opa in een verzorgingshuis (hij woont met allemaal andere opa’s en oma’s). De band tussen kleinkind en grootouder komt naar voren, dat een grootouder in de beleving van een kind veel meer is dan alleen opa of oma.

In begrijpelijke taal voor kinderen vertelt de kleinzoon dat opa aan zijn laatste dagen is begonnen. Opa moet veel rusten, doet volgens het hoofdpersonage alsof hij niet kan bewegen en weet dat zijn opa met zijn gedachten bij zijn avonturen is. Hij ziet op een gegeven moment dat zijn ogen dichter zitten dan normaal, dat de mensen om hem heen stiller zijn dan normaal. Sommige huilen. Mama vertelt dat opa heel diep slaapt en misschien niet meer wakker wordt. De ik-persoon vindt dat mama er niets van snapt.

Enerzijds zie ik dat verbeelding belangrijk is en een grote rol speelt en het omgaan met situaties waarin afscheid nemen en verwerking centraal staan. Het boek geeft daarmee aanknopingspunten om na te denken over hoe kinderen en volwassenen op een verschillende manier om (kunnen) gaan met afscheid nemen, overlijden en verwerking.

Anderzijds voelt het, als volwassen lezer, als een gemis dat er niet daadwerkelijk met letterlijke woorden wordt gezegd dat opa niet meer terugkomt. Dat het daarna de verwerking is van de ik-figuur dat opa met dichte ogen een ruimtevaarder is en dus nu op avontuur is, is wel mooi gevonden. De laatste zin ‘Opa zal het me vertellen wanneer hij weer terug is. Want ruimtevaarders komen altijd terug. Maar dat leg ik mama nog wel een keer uit.’ voelt iets te hoopgevend. Ik hoop dat de ik-figuur niet te laat wordt uitgelegd dat opa helemaal niet meer terugkomt.

**) in de gesprekken tijdens de uitzending werd een waardevolle toelichting/uitleg gegeven waardoor een aantal verhalen gingen leven, er nuance in benadering werd ervaren en daarmee werd het belang van spreken over boeken weer bevestigd. Het kiezen van een mogelijke winnaar zou daarna er waarschijnlijk anders hebben uitgezien. Zelfs voor lezers die duizenden boeken hebben gelezen.