door Volg mij! valt direct op in het prentenboekenlandschap door omslagillustratie. Heldere en enkele kleuren, korte krachtige titel, duidelijke figuurtjes: een sterk beeld.
Door tien muisjes – zie het doorlopende omslag – word je het boek in geleid. Eén ervan oogt als de gids en de rest volgt met een grappig, steeds ander gekleurd neusje. Er struikelt er een, een volgende glijdt de heuvel af, een andere is afwachtend, er zijn er naar elkaar kijkend of die bedeesder ogen en de laatste is langzamer, maar lijkt meer te zien dan lleen de leider met vlag. Wat zou dit zeggen over de rest van het boek? Volg mij het boek in!
‘Kijk nou, een vlag’, zegt Chris.
‘Precies wat ik zocht!’
Het muisje met de paarse neus, Chris, vindt een paarse vlag aan een lange stok. Hij denkt, dit is hét moment, met een vlag ben je een baas! Hij loopt naar een muizenpiramide waarmee wordt geprobeerd een aardbei te scoren. Chris die zichzelf de baas vindt, zal wel even helpen en geeft aanwijzingen die niet tot het gewenste resultaat leiden. Zíj doen het verkeerd, níet hij. Hij heeft een plan en een baas weet alles dus: Volg mij!
‘Wat een mazzel dat ik voorop loop, anders waren jullie deze prachtige planten nooit tegengekomen. Volg mij!’
En volgen doet de groep muisjes, met Chris en vlag voorop. Of dat een mazzeltje is, valt nog te betwijfelen, gezien de wegwijzer. Met stevige pas en blik op oneindig op weg naar voedsel worden verschillende obstakels gepasseerd en hordes van onder tot boven genomen. De muisjes nemen intussen geluid en geur waar en komen er steeds meer sporen van het meegemaakte op de muizenlijfjes terecht. Het lopen wordt ploeteren en een flinke muizentocht door een aantal landschappelijke omgevingen tot de ietwat overmoedige tot zelfs opportunistische Chris iets voorstelt wat te ver gaat voor de andere muisjes en er een omslag verwacht kán worden: ‘Jullie kunnen wel zwemmen toch?’
In dit prentenboek wordt op een duidelijke manier inzichtelijk gemaakt wat het betekent als iemand ongevraagd de leiding neemt en niet samenwerkt. Niet het ‘ik’ staat voorop maar het ‘samen’. De platen met ‘Het plan’ op het schoolbord geven dit ook aan.
Bij oudere kinderen, dus ook bovenbouw, kunnen de begrippen autocratie en democratie door middel van Volg mij! duidelijk worden geïntroduceerd. Woorden als commanderen, zelfgenoegzaam, pretenderen, lakens uitdelen, ondoordacht, zelfinzicht passen daar ook bij. Een ander aspect dat je kunt oppakken is hoe lang volg je een leider? Of wanneer en hoe lang vertrouw je op iemand? En ook wat doe je met je eigen waarnemingen en misschien wel normen en waarden? De leider Chris maakt handig gebruik van een eerste behoefte, voedsel, en al helemaal van één die minder makkelijk is te vinden, sterkte t.o. zwakte. Over de lichaamstaal van de leider valt ook iets te zeggen: van eerst vol vertrouwen starten naar angst en twijfel.
Jongere kinderen zullen uit de veelzeggende gezichtsuitdrukkingen in combinatie met de houdingen van de muisjes ook veel zelf kunnen opmaken. Je ziet ze eerst nieuwsgierig rondkijken, dan een beetje angstig, je ziet boze oogjes bij het bootje en daarbij de pootjes in de zij. Chris alleen in het bootje zal aanvankelijk zielig worden gevonden, alleen en even later in gevaar, maar als de zin ‘… zou het wel goed gaan met de anderen, zo zonder baas?’ kan er een andere reactie komen en misschien zelfs ‘eigen schuld dikke bult’ worden gezegd. Mooi is om te zien dat de vergevingsgezindheid en of het omzien naar elkaar voor de anderen wel vanzelfsprekend is met daarbij de aantekening dat je samen iets oplost of aanpakt, want:
‘samen kunnen ze alles!‘
Het muisje dat eerst achteraan loopt, lijkt de situatie te doorzien en ontplooit zich tot degene die de leiding neemt over Chris redden en de rest… Ook hier zit ook een onderdeel van het begrip democratie in opgesloten. Voor het toetje wordt in de illustratie al een voorzetje gegeven. Een natuurlijke grap. Maar is het wel grappig want hoe hoe actief moet je je eigen democratie bewaken tot er weer iemand met een herkenbaar item zegt ‘Volg mij!‘? Het belang van alert blijven, want wat is echt samenwerken?
De illustraties zijn diepgaand in doordachte eenvoud. Het sterke omslagbeeld wordt binnenin voortgezet waarbij het perspectief vanuit de kleine muis geweldig tot uiting komt, zie bijv. de aardbeienplant. Het is leuk om kinderen te laten ontdekken waaroverheen de muisjes in volgzame optocht marcheren. Niet alleen door het noemen van de cactus of de vuilnishoop, ook dat ze over een natuurlijke vijand gaan – er kan zomaar een gesprekje ontstaan over de voedselkringloop, of dat ze door het volgzame volgen met blik op oneindig niet eens zien dat ze hun uiteindelijke voedsel achterna kruipen. Zo zijn er steeds aanwijzingen in de illustraties te ontdekken voor het verloop van het verhaal waarbij humor zeker ook aanwezig is en de schattigheid van de rij muisjes voor het bord afstraalt.
Door minimale objecten met weloverwogen krachtig kleurgebruik en zorgvuldig gekozen woorden passend bij kinderen wordt een belangrijk onderwerp, groter of kleiner verband, in ieders belang verteld. Volg mij! geeft beeld en woord aan hoe je samenwerkt met democratische waarden: waar trek jij de grens, het klakkeloos volgen, zelf nadenken
Liset Celie heeft eerder prentenboeken geïllustreerd voor jonge kinderen. Volg mij! is haar geslaagde debuut als schrijver. Enorm goed en duidelijk in prachtige illustraties en sterkte tekst. Liset Celie laat zien dat zij én geweldig kan illustreren, én haar teksten daarvoor niet onderdoen. Overal neer te leggen waar kinderen zijn. En voor volwassenen.
Liset Celie, Volg mij!, Gottmer, 2026, 32 blz., 9789025782467
Meer van Liset Celie op Lezersgoud:
Anke Kranendonk & Liset Celie – Opa, ga je mee?
Jan Paul Schutten & Liset Celie – Het verlegen vogeltje
Jan Paul Schutten & Liset Celie – Stuiver en Pluis bij de Vikingen
Jan Paul Schutten & Liset Celie – Stuiver en Pluis in het Oude Egypte
Camilla Dreef – Kwie-kwie-kwie-kwie-kwie
